WIJN PROEVEN
Hoe kun je nu het beste wijn proeven?
Het korte antwoord: niet overdenken, gebruik al je zintuigen, ga op zoek naar herkenbaarheid voor jezelf en neem er even rustig de tijd voor. Hoe vaker je dit doet of oefent, hoe sneller en gemakkelijker het gaat. Proeven kun je trainen, net als je smaak.
OREN
Al je zintuigen gebruiken, dat betekent ook je oren. Wat is het verhaal achter de wijn, de wijnmaker, de regio en de druif? Wat ruik- en proef je hiervan terug in de wijn?
OGEN
Kijk naar de wijn. Is deze helder? Welke kleur heeft de wijn? En is deze kleur overal hetzelfde? Is de kleur anders bij eenzelfde soort wijn van een ander wijnhuis of een ander jaar? Vaak hebben oudere en gerijpte rode wijnen een verkleurde ring aan de rand van het glas.
NEUS
Wals de wijn een aantal keren in het glas. Keertje of 2, 3 is prima hoor. Overdrijf het vooral niet.
Steek nu je neus in het glas en hou je niet in: ga ervoor. Adem diep, hou de geur even vast, en adem uit buiten het glas. Wat ruik je allemaal?
Is het fris met groene tonen zoals gras, groene paprika of asperge?
Of ruik je fruit of iets fruitigs? En kun je het fruit herkennen?
Citrus? Appel, peer? Steenfruit zoals perzik of abrikoos? Tropisch fruit zoals ananas, kiwi of mango in witte wijnen?
Frambozen, aardbeien en kersen in rode wijnen? Of blauwe bessen, zwarte bessen en pruimen?
En is het rijp, zoet fruit of juist wat frisser?
Ruik je wellicht iets van brood? Brioche, toast of deeg in witte wijnen?
Of ruik je bijvoorbeeld vanille? Of cederhout? Dat is invloed van houtgebruik bij zowel wit als rood.
Paddenstoelen? Bosgrond, aarde? Of tabak, in rode, gerijpte wijnen?
Ruik je honing of marmelade? Of gedroogd fruit zoals abrikoos of rozijnen, zoals je bij witte, gerijpte wijnen wel eens doet.
Je kan niet misgaan hier. Wat je ruikt, ruik je nou eenmaal. En waarschijnlijk ruik je van alles tegelijk. Het onder woorden brengen is meestal wat lastiger. Probeer herkenbare geuren te vinden en te putten uit je geheugen voor een omschrijving van de geuren die je niet in één keer herkent.
SMAAK
Eindelijk, dit is waar je natuurlijk op hebt gewacht: neem een slok! Laat de wijn rondgaan in je mond. Probeer voorzichtig door je lippen wat lucht erbij in te ademen, hierdoor komen de smaken nog beter vrij.
Om echt goed te proeven, zeker bij meerdere wijnen of grotere hoeveelheden: spuug de wijn uit. In andere gevallen, en hopelijk ook nu: geniet en slik de wijn door.
Net als bij het ruiken: wat proef je allemaal? En lukt het je om verschillende smaken te ontdekken?
De afdronk, de smaken die langer blijven hangen in je mond: hoelang duurt dit? En zijn alle smaken even lang aanwezig?
KWALITEIT BEOORDELEN
En nu je oordeel: wat vind je ervan? Vind je het een plezierige wijn? Lekker? Valt het een beetje tegen, of is het wennen? Of moet de fles NU leeg?
Maar wat maakt een wijn nou goed? Uiteindelijk is dit, net als smaak, heel persoonlijk. Er zijn wel een aantal punten die je objectief kan beoordelen.
Complexiteit: is de wijn complex? Kun je een veelvoud aan geuren en smaken ontdekken?
Intensiteit: hoe intens ervaar je dit? Zijn de geuren en smaken duidelijk aanwezig?
Afdronk: de lengte van de afdronk: hoe lang kan je deze verschillende smaken nog proeven?
Herhaal dit proces zo vaak als je wilt, maar vergeet niet te genieten. Want uiteindelijk is de allerbelangrijkste vraag: geniet je van deze wijn?
NB. Het glas dat je gebruikt kan grote invloed hebben op hoe je de wijn ervaart en hoe gemakkelijk het proeven gaat. In een wat groter glas komen geuren beter naar boven. Goede vergelijking: probeer eens een champagne of andere mousserende wijn uit een wijnglas te drinken in plaats van een flûte. Je ruikt meteen het verschil.